Jón Dan

JonDan.is

Hver er mađurinn Fyrir mitt minni Minningabrot Af öđrum toga Fjölskyldufréttir/Fami...

Jón Daníelsson
Gráskeggur úr Hrútafirđi

Ljóðabréf eftir fótbrot

Eins og gildir um önnur ljóðabréf Ólafs, er ekki vitað hvenær þetta var ort, en giska má á, að það hafi verið meðan hann bjó á í Bæjarhreppi við vestanverðan Hrútafjörð sem sé einhvern tíma á árunum 1846-1870. Í Bæjarhreppi bjó hann á þremur stöðum og Fagrabrekka er í sömu sveit. Hitt er þó alveg jafn góð ágiskun að þessi atburður hafi orðið meðan hann var á Stað (1870-76) og gæti þá hafa verið í kaupstaðarferð til Borðeyrar.

Í 27. vísunni og þeirri næstsíðustu kemur fram að Ólafur skrifar bréfið svila sínum. Sem sé eiginmanni systur Ingibjargar, konu sinnar. Ingibjörg átti reyndar bara eina systur, Hólmfríði Jónsdóttur (1819-1859). Því miður koma takmarkanir Íslendingabóka í veg fyrir að ég geti séð hver eiginmaður hennar var, en það væri óneitanlega fróðlegt. Og skyldi einhver afkomandi Hólmfríðar lesa þetta, væri ég þakklátur fyrir aðeins nánari upplýsingar.

Andlát Hólmfríðar 1859 kynni líka að geta þrengt tímarammann dálítið. En ljóðabréfið er svona:

1.
Róms af jörð að rita þjer,
og rata kjörðar slóðir,
veitast örðugt mun það mjer,
minn velgjörða bróðir.

2.
Ósk þá nú jeg verðugt vil,
vits af búi fæða,
alt þjer snúist auðnu til,
öll þig flúi mæða.

3.
Fyrir valið meðdeylt mjer,
má það tal fram bera,
jeg af alúð þakka þjer,
þetta skal svo vera.

4.
Hrygð uppljetta vil jeg víst,
vits um stjettar tetrið,
smáar frjettir fagrar síst,
fæ þó sett í letrið.

5.
Angurs hríð með eðlið sitt,
amar blíðu minni,
nú er fríða fjörið mitt,
falið prýði sinni.

6.
Slisið móti mjer svo rann,
mig hreif ljótur skaði,
ljóst umróta værðum vann,
í vor ég fótbrotnaði.

7.
Niður gæða fjellu föng,
frekuðu skæðan trega,
sinar æðar þáðu þröng,
það fór mæðulega.

8.
Með einum rekk jeg reið var á,
rænublekking fjarri,
þegar fjekk mig fallið slá,
Fögrubrekku nærri.

9.
Mig þó hraði mótlætis,
mæðu laði í pressu,
fjekk ei staðist fár og slis,
filgdist að í þessu.

10.
Svells í halla hestur minn,
hlið á falla náði,
fjekk þá galla fótur minn,
flasið valla þjáði.

11.
Við mig þægur þróttvaxinn,
þeim jeg nægast unni,
ferðavægur fákur minn,
fór sem hægast kunni.

12.
Margoft skarðar manshepni,
mæðan njarðar svella,
mjer ákvarðað mótlæti,
mig það varð að fella.

13.
Geðs um farið gleði spar,
gafst ei svara kvikur,
lemstrum barinn lífsnauðar,
lá jeg þar fimm vikur.

14.
Bót mjer vildu blíða ljá,
blessuð snildar hjónin,
ljúf og mild þau leiði há,
lýknargild forsjónin.

15.
Eg þau blíðust yfirgaf,
eymd og kvíða nærður,
hlinum skíða hraustum af,
heim var síðan færður.

16.
Kroppnum drýgjast dofa ský,
dauðans íbúð hvestu,
ligg svo kvýum karar í,
kvalafrý að mestu.

17.
Rír sú tjáist raunabót,
rósemd náir halla,
ýmsir spá að eg minn fót,
aftur fái valla.

18.
Þó til saka margt sje mjer,
mig sem hrakað getur,
þankinn vakir því yfir,
að þetta takist betur.

19.
Vavi enginn er á því,
alt sem tengjst kunni,
hlýt jeg lengi að liggja í,
lífsins þrengingunni.

20.
Því samferða einnig er,
orku skerðist gróður,
að mjer herðir og því ver,
aldrei verð jafngóður.

21.
Síðan ynn að eg kom hjer,
eymd við stinna hjari,
þá tilfynning brjóstið ber,
best veit minn skapari.

22.Horfinn dug og dáð er eg,
deyfir hugan glaða,
mig því bugar margvísleg,
mín örðuga staða.

23.
Kunni eg eigi kvalafrý,
kraft fá meginn ljeðan,
vil þá feginn friði í,
fara og deyja hjeðan.

24.
Hjer þó líði harðfengt stríð,
heims óblíður sjatna,
ei skal kvíða kemur tíð,
kjör um síðir batna.

25.
Best ákalla þenna þann,
þrautaspjall af leysa,
Guð sá alla græða kann,
sem gjörir mig fallinn reysa.

26.
Þó jeg skaða þenna hjer
þungt óglaður beri,
himna faðir hann fyrir,
hæðst lofaður veri.

27.
Endað blaðið víst jeg vinn,
valla skaði heitir,
margan að því feilinn fynn,
forlát það mér svili minn.

28.
Hljót þú næði heims um stig,
hvervi mæðu skeiti,
öðling hæða annist þig,
og eilíf gæði veiti.

Til baka